عبداله باقری حمیدی
تماس با من
پروفایل من
نویسنده (های) وبلاگ عبداله باقری حمیدی
آرشیو وبلاگ
      گلهای حسرت (ادبیات و مقاله‌نویسی)
زمان، تاریخ و اندیشه نویسنده: عبداله باقری حمیدی - ۱۳۸۸/۱۱/٢۱

 

زمان مفهومیِ ذهنی است. ذهن انسان برای دریافتِ مفاهیمِ پدیده ها قراردادی بنام زمان تعریف کرده است تا بتواند کارهایش را تنظیم کند. زمان فاصله یِ بین دو رویداد است. درک مفهومِ زمان بستگی به وجودِ رویداد دارد. اگر رویدادی نباشد، زمان هم قابلِ درک نیست. به همین دلیل، انسانِ خوابیده یا بیهوش هیچ تصوری از زمان ندارد، زیرا او عاملِ هیچ رویدادی نبوده و خارج از جریانِ رویدادها بی اثر از حرکت بازمانده بوده است. برایِ انسانِ مرده نیز زمان تمام شده است. زمان به شکلِ قراردادی و ذهنی قابل درک است. زمانِ قراردادی  به شکلهایِ گذشته و حال و آینده شناخته می شود. زمانِ ذهنی توسط نویسندگان فلسفه دریافته و نوشته می شود. زمان از حرکت زاده می شود. گزارشِ رویدادها در زمان را تاریخ می نامند.

 تاریخ گزارش نوشتاریِ نویسنده ای از رویدادهایِ برجسته یِ دوره ای از زمان است.  تاریخ نویس رویدادهایِ برجسته ای از یک دوره را انتخاب می کند و می نویسد. موقعیتِ اجتماعی، نیازهایِ  مالی و اندیشه یِ تاریخ نویس جریان نوشتارِ را تعیین می کند. درکِ درستِ تاریخی از خواندن روایت های گوناگون نویسندگانِ تاریخ از یک رویداد حاصل می شود. تاریخ با زمان و نوشتار پیوند دارد.

 نوشتار معیارِ تمایز «تاریخ» از «پیش ازتاریخ» است. به سخنِ آشکار، پیش از تاریخ به روزگاری گفته می شود که نوشتن در میان مردمی وجود نداشته است. هنگامی که نخستین نوشته در میانِ ملتی پدید آمد، دورانِ تاریخیِ آن ملت آغاز می شود. دورانِ تاریخیِ هر سرزمین از رویِ سنگنوشته ها مشخص می شود. سنگنوشته ها ماندگارترین سندهایِ نشاندهنده یِ دورانِ تاریخی ملت ها هستند. سندهایِ ماندگاری همچون نوشته هایِ روی کاغذ در روزگاران بعد پدید آمد. نوشته ها تنها حاملِ فرهنگِ یک ملت هستند، به همین دلیل در گذشته اقوامِ مهاجم به یک سرزمین تلاش داشتند تمام نوشته هایِ ملتِ شکست خورده را از بین ببرند. مهاجمان می دانستند که اگر نوشته هایی باقی بماند سرانجام مردم تسلیم شده را در مقابلِ مهاجمان متخد خواهد کرد و آنها را در مقابلِ مهاجمان قرار خواهد  داد.

 تاریخ بخشِ بسیار مهمی از آگاهی هر فرد را تشکیل می دهد. در تاریخ، رویدادها در کنارِ یکدیگر خوانده می شوند و با روشِ قیاس مورد قضاوت خوانندگان قرار می گیرند. ملتی که از تاریخ خود آگاهی داشته باشد، می تواند در پدیدآوردنِ اندیشه یِ بشری هم سهمی داشته باشد. ملتی که از تاریخ خود آگاهی نداشته باشد، ناگزیر است در تکرار رویدادهایی یکسان نقش بازی کند. رویدادهایی یکسان هم سبب سکون فکری در میان ملت می شود. غم انگیزترین رویداد در زندگی مردم یک کشور رویدادی است که بارها به یک شکل تکرار شده باشد.

 آگاهی از تاریخ سببِ داشتنِ تصوری درست از جایگاه انسان در هستی می شود. انسانِ آگاه تواناییِ سازماندهیِ پریشانیِ کارکردِ مغز خود را دارد. کارکردِ سازمانیافته و نوشته شده یِ مغز را اندیشه می نامند. چنین اندیشه ای شایسته یِ بررسی است. هنگامی که نوشته ای پدید آمد، در آیینه یِ اندیشه یِ خردمندان بازتابیده می شود تا اندیشه یِ بشری و روشِ اندیشیدن گسترش بیابد. گسترش روش هایِ اندیشیدن سبب پیشرفت و سازگار شدن انسان ها با نیازهایِ زمان می شود. مردم اندیشمند آنهایی هستند که همواره در سازگاریِ خود با نیازهای زمان و سازگاریِ نیازهایِ زمان به پیروی از خود تلاش نمایند. زمان، تاریخ و اندیشه سه رکنِ اساسیِ فرهنگ مردم کشوری را پدید می آورند. این سه رکن در پیوند با یکدیگر معنا می یابند و نیرویِ پیش برنده یِ مردم می شوند. نیرویِ پیش برنده یِ لازم میان مردم فرهنگ را پدید می آورد. فرهنگ می تواند مردم را متحد سازد و آنها را به زندگیِ سالم و شاد در آینده امیدوار کند.  

 مردم ایران از ملت هایِ گوناگون شکل گرفته است. ملت هایِ ترک، پارس، کرد،  لر، بلوچ، گیلک و عرب در نامِ مشترک ایران و در دین مشترک اسلام یک جا گرد آمده اند. وجود عناصر قویِ اشترکی میان این ملت ها بر پایه یِ تاریخی مشترک به این مردم هویتِ برجسته ای می دهد. برجستگیِ این هویتِ به دلیلِ وجود گوناگونی در اجزایِ تشکیل دهنده یِ تصورِ دارندگانش است. تمامِ این ملت ها در چهارچوبِ مردمِ ایران ناچار هستند تاریخ سرزمین خود را با دقت بخوانند تا بتوانند درباره یِ روزگارِ حال خود بنویسند.تاریخ را هرگز نمی توان از حافظه یِ مردم پاک کرد. مردم در محدوده یِ تاریخ هستند و تاریخ درمحدوده یِ  مردم است. مردم و تاریخ  به یکدیگر هستی می دهند و از هستیِ یکدیگر نیرو می گیرند. هنگامی که تصور می شود تاریخ به فراموشی سپرده شده است، خود تاریخ ناگهان با انرژیِ گسترش یابنده در میانِ مردم آشکار می شود و مردم را به ساختنِ رویدادی دیگر در تاریخ به حرکت در می آورد.

  نظرات ()
مطالب اخیر بیوک نیک اندیش نوبر درگذشت برای پایان سه سالگی آندیا توهین برنامه فتیله به ترک‌زبان‌ها بیوک محبی جنگل‌های ایران چهارشنبه‌سوری، نوروز و سیزده‌بدر جشن نوروز و آیین‌هایش: باجا باجا دو سالگی آندیا دکتر محمد یوسف باقری استاد شهریار و دلیل سروده‌شدن شعر «بلبل و کلاغ»
کلمات کلیدی وبلاگ استاد شهریار (۳) رمان مدرن (٢) محمود دولت آبادی (٢) احد حسینی (۱) بولوت قراچورلو (۱) مستوفی (۱) داود مستوفی (۱) آرتور میلر (۱) ویلیام شکسپیر (۱) ویلیام فاکنر (۱) سهند (۱) شمس تبریزی (۱) شمالغرب کشور (۱) ادبیان فارسی (۱) محیط زیست (۱) ستارخان (۱)
دوستان من کارگاه ترجمه و پژوهشهای ترجمه پرتال زیگور طراح قالب